Overheid, banken en DeFi staan zelden aan dezelfde kant. Toch gebeurt dat nu in de Amerikaanse staat Illinois. Daar geldt een belasting van 0,2 procent op transacties met digitale activa, en daar is een rechtszaak tegen aangespannen. Die zaak krijgt opvallende steun: het Amerikaanse ministerie van Justitie (DOJ), de Amerikaanse Kamer van Koophandel, de Wall Street-lobbyclub SIFMA en een cryptocoalitie onder leiding van a16z, Paradigm en Uniswap hebben allemaal schriftelijk laten weten dat de heffing van tafel moet.
Wat is er precies aan de hand?
Illinois rekent een heffing van 0,2 procent over transacties met digitale activa. Dat klinkt als een klein bedrag, en per transactie is het dat ook. Maar het loopt op. Elke keer dat je iets ruilt, betaal je opnieuw.
Tegen die belasting loopt een rechtszaak. De partijen die zich er nu mee bemoeien zijn zelf geen eiser. Ze hebben een zogeheten amicus brief ingediend. Dat is een schriftelijke inbreng van een buitenstaander die de rechter wil helpen met extra argumenten of achtergrond. Je kunt het zien als een groep deskundigen die zich in de rechtszaal meldt en zegt: kijk ook even naar dit.
Volgens de Crypto Council for Innovation, een van de betrokken belangenclubs, laat de bundeling zien hoe breed het verzet tegen de belasting is. Washington, het bedrijfsleven, Wall Street en DeFi staan ineens in dezelfde rij.
Waarom is Uniswap erbij betrokken?
Uniswap is een gedecentraliseerde beurs op Ethereum, waar je zonder tussenpersoon de ene token voor de andere ruilt. In plaats van een bedrijf dat kopers en verkopers koppelt, regelen slimme contracten de ruil automatisch. Wie meer wil weten over hoe dat werkt, leest hier wat Uniswap is en wat het doet.
Juist voor zo’n platform is een belasting per transactie lastig. In DeFi gebeurt veel in kleine, snelle stappen. Een ruil kan via meerdere pools lopen, en handelaren en bots schuiven voortdurend bedragen heen en weer. Een vaste heffing op elke stap werkt dan als tol op elke kruising in plaats van één keer bij de snelweg. Daarbij komt een praktisch probleem: een open protocol weet niet waar de gebruiker woont. Hoe heft een staat dan belasting op iets wat geen grenzen kent?
Een onwaarschijnlijke alliantie
Het opvallendste aan dit nieuws is misschien niet de belasting zelf, maar wie er tegen is. SIFMA vertegenwoordigt banken en effectenhuizen, de traditionele financiële wereld waar crypto lang tegenover stond. De Kamer van Koophandel spreekt namens het brede Amerikaanse bedrijfsleven. En dat het DOJ zich bij een zaak tegen een staatsbelasting voegt, zegt iets over hoe de federale overheid naar crypto kijkt.
Het is goed om te weten dat al die partijen niet per se dezelfde reden hebben. Banken hebben er belang bij dat staten niet ieder hun eigen heffing op financiële transacties invoeren, want dat kan ook hen raken zodra aandelen en obligaties steeds vaker als token worden verhandeld. Investeerders als a16z en Paradigm willen vooral voorkomen dat Illinois een voorbeeld wordt dat andere staten gaan kopiëren.
Waar het nu op aankomt
De beslissing ligt bij de rechter. Amicus briefs zijn geen bindende uitspraak, maar zoveel gewicht van zulke verschillende kanten is moeilijk te negeren. Wint de eisende partij, dan sneuvelt de heffing in Illinois. Blijft de belasting overeind, dan is de kans groot dat andere Amerikaanse staten met eigen plannen komen.
Daarmee gaat de zaak over meer dan één staat. Het draait om de vraag wie in de Verenigde Staten crypto mag belasten en op welke manier: de federale overheid in Washington, of vijftig staten die elk hun eigen regels maken.




