Precies een jaar geleden, op 10 oktober 2025, had de cryptomarkt de zwaarste handelsdag uit zijn geschiedenis. Binnen enkele uren verdween ongeveer 800 miljard dollar aan marktwaarde en werden hefboomposities ter waarde van circa 19 miljard dollar gedwongen gesloten. Dat ging niet alleen om paniek. Ook de technische inrichting van de grootste beurs droeg bij aan de val.
Handelsconflict als aanleiding
De directe aanleiding kwam uit Washington. President Donald Trump kondigde op vrijdagavond, Amerikaanse tijd, nieuwe forse importheffingen tegen China aan. Op dat moment was Wall Street al gesloten. De cryptomarkt handelt dag en nacht door en ving de schok daardoor als eerste op. Beleggers die hun risico wilden verkleinen, konden dat in het weekend alleen via crypto doen, en dat gebeurde dan ook massaal.
Ook Bitcoin ontsnapte daar niet aan. De grootste munt hield wel beter stand dan het grootste deel van de altcoinmarkt, waar sommige tokens tijdelijk het grootste deel van hun waarde kwijtraakten. Voor wie het verloop van de Bitcoin koers sindsdien volgt, is die dag nog altijd een belangrijk ijkpunt.
Geleend geld versterkte de klap
Een koersdaling wordt zo extreem door het grote gebruik van hefboom. Handelaren die met geleend geld speculeren, moeten onderpand aanhouden. Zakt de koers te ver, dan sluit de beurs de positie automatisch. Die gedwongen verkopen drukken de koers verder omlaag, waarna de volgende posities sneuvelen. Het bedrag van 19 miljard dollar lag ver boven eerdere records, ook boven die van de coronacrash en de val van FTX.
Tegelijk trokken veel marktmakers zich terug. Dat zijn partijen die normaal voortdurend koop- en verkooporders in de markt zetten. Zonder hen werden de orderboeken dun, waardoor zelfs gewone verkooporders de prijs hard lieten dalen.
Binance onder vuur
Binance kreeg in de nasleep veel kritiek. Op de beurs verloren de synthetische dollar USDe en de staking-tokens wBETH en BNSOL tijdelijk hun koppeling met de waarde die ze hoorden te volgen. Omdat Binance het onderpand van gebruikers deels waardeerde op basis van prijzen in het eigen orderboek, zakte de waarde van dat onderpand plotseling. Gebruikers die eigenlijk genoeg dekking hadden, werden daardoor alsnog geliquideerd. Volgens een terugblik maakten juist die problemen bij Binance de koersval op die dag erger.
De beurs erkende later fouten en betaalde getroffen gebruikers een vergoeding. Dat nam de discussie niet weg. Critici vinden dat een beurs van deze omvang onderpand niet mag waarderen op basis van de eigen, op dat moment ontwrichte markt. Ze pleiten voor bredere externe prijsbronnen.
Wat de crash heeft veranderd
Een jaar later zijn de gevolgen nog te zien. Een deel van de liquiditeit is na die vrijdag niet teruggekeerd. Ook het vertrouwen in gecentraliseerde derivatenplatforms heeft een deuk opgelopen. Het voorval laat zien dat het risico in crypto niet alleen in de koers zit. De opbouw van de markt zelf telt ook mee: veel geleend geld, weinig marktmakers en een paar dominante handelsplatforms.
In Europa voeden zulke gebeurtenissen de vraag hoe streng toezichthouders onder de MiCA-verordening moeten optreden tegen hefboomproducten en tokens die op een stablecoin lijken. Of de markt nu beter tegen zo’n schok bestand is, is nog onduidelijk. De hoeveelheid geleend geld in de markt is sindsdien weer opgelopen, en de manier waarop beurzen onderpand waarderen, is niet overal aangepast.
