Stel dat je een AI-chatbot iets persoonlijks vraagt. Over je gezondheid, je financiën of een zakelijk idee dat nog geheim is. Waar gaat die vraag dan eigenlijk heen, en wie kan zien dat jij hem stelde? Ethereum-oprichter Vitalik Buterin vindt dat een serieuze vraag. Hij heeft er nu een eigen oplossing voor gebouwd, met de veelzeggende naam ‘paranoid mode’.
Wat doet die paranoid mode precies?
Buterin stapelt een aantal privacylagen op elkaar, die samen om zijn AI-assistent heen worden gewikkeld. Elke laag pakt een ander lek aan.
De eerste laag is Tor, een netwerk dat je internetverkeer via meerdere tussenstations stuurt. Daardoor ziet de AI-aanbieder niet waar je vandaan komt. Elk gesprek krijgt bovendien een eigen route, zodat losse gesprekken niet makkelijk aan elkaar te koppelen zijn.
Daarbovenop komt zogeheten cover traffic: willekeurig nepverkeer dat je echte verzoeken maskeert. Je kunt het zien als een brief die je verstuurt tussen een stapel lege enveloppen. Wie meekijkt, weet niet welke envelop ertoe doet.
Waarom betalen ook een privacyrisico is
Hier wordt het interessant voor wie Ethereum volgt. Anoniem surfen helpt weinig als je daarna met je creditcard voor de AI-dienst betaalt. Dan staat je naam alsnog op de rekening.
Daarvoor gebruikt Buterin zkAPI. Dat werkt met zero-knowledge proofs: een cryptografische techniek waarmee je kunt bewijzen dat je ergens recht op hebt, zonder te laten zien wie je bent. Je stort tegoed op Ethereum en kunt daarna betalen voor AI-verzoeken, zonder dat die betalingen naar jou te herleiden zijn. Volgens Buterin worden de gaskosten om geld te storten en op te nemen binnenkort flink lager op het hoofdnetwerk. Nieuw in de zin van een echte gebruikstoepassing voor wat Ethereum als platform kan: niet speculeren, maar privé afrekenen.
Je vraag wordt eerst lokaal herschreven
De laatste laag is misschien wel de slimste. Voordat je vraag de deur uitgaat, herschrijft een AI-model op je eigen computer hem eerst. Persoonlijke details en je eigen schrijfstijl verdwijnen zo voordat de grote AI-aanbieder iets te zien krijgt.
Dat past in een lijn die Buterin al langer volgt. Eerder dit jaar liet hij al zien hoe hij AI zoveel mogelijk op eigen hardware draait, uit zorg over datalekken en kwaadaardige instructies die AI-agents kunnen kapen. Zijn agent draait daarnaast in een afgeschermde zandbak, zodat hij niet zomaar overal bij kan.
Werkt het al echt?
Buterin noemt het zelf steeds beter bruikbaar, maar hij is eerlijk over de nadelen. Al die omwegen kosten tijd. Vooral bij het starten van een nieuw gesprek merk je dat het systeem trager reageert, en hij erkent dat er nog gaten in de bescherming zitten.
Het grootste gat zit in Tor zelf. Tegen iemand die alleen passief meekijkt, houdt het nepverkeer goed stand. Werkt een AI-aanbieder echter samen met de partij die het eerste Tor-station beheert, dan kan die met slim getimede manipulatie toch patronen ontdekken. Een zeldzaam scenario, maar niet ondenkbaar.
De volgende stap: een speciaal mixnet
Buterin ziet zelf de oplossing in een mixnet dat speciaal voor dit soort verkeer is ontworpen. Zo’n netwerk husselt berichten continu door elkaar en stuurt altijd een vaste stroom nepverkeer mee. Dat kost meer bandbreedte, maar maakt meekijken veel lastiger.
Voorlopig is paranoid mode dus vooral een werkend experiment van een ontwikkelaar die zijn eigen privacy serieus neemt. Wel laat het zien welke kant Buterin op wil: AI en Ethereum die elkaar aanvullen, met privacy als uitgangspunt. Of grotere wallets en apps zulke technieken overnemen, hangt mede af van hoe goedkoop zkAPI-transacties straks echt worden.
