Bitcoin sluit al zes weken op rij lager af, maar op de derivatenmarkt gebeurt iets opvallends: traders nemen juist meer hefboom. Normaal trekt geleend geld zich terug in een dalende markt. Dat het nu andersom gaat, maakt de koers gevoelig voor een felle beweging, de ene of de andere kant op.
Ongebruikelijk patroon na wekenlange daling
In een gewone correctie verloopt het proces vrij voorspelbaar. Posities met een hefboom worden geliquideerd, speculanten trekken zich terug en de hoeveelheid geleend kapitaal in de markt krimpt. Die schoonmaak legt vaak de basis voor een bodem. Deze keer blijft die opschoning uit: ondanks de aanhoudende daling groeit het aandeel geleend geld.
Een hefboompositie werkt eenvoudig. Een trader leent geld bij een beurs om een grotere positie in te nemen dan zijn eigen inleg toelaat. Winst wordt daardoor vergroot, maar verlies ook. Zakt de koers te ver tegen de positie in, dan sluit de beurs die automatisch. Dat heet een liquidatie.
Funding rate als thermometer
Een veelgebruikte graadmeter voor de stemming onder hefboomtraders is de funding rate, die onder meer wordt bijgehouden door CoinGlass. Dat is een periodieke vergoeding tussen kopers en verkopers van perpetual futures, contracten zonder vervaldatum. Is die vergoeding positief, dan betalen de longs de shorts en overheerst het optimisme. Is ze negatief, dan zijn het juist de shorts die betalen.
Voor de interpretatie maakt het veel uit wie die extra hefboom neemt. Kopen traders met geleend geld de dip, dan ligt er een stapel longposities klaar om geliquideerd te worden bij verdere daling. Gaat het vooral om shorts die op een voortzetting van de neergang gokken, dan ontstaat het omgekeerde risico: een korte opleving kan dwangaankopen uitlokken.
Liquidaties kunnen een beweging versterken
Het gevaar zit in de kettingreactie. Elke gedwongen sluiting van een long is een verkooporder, die de koers verder omlaag duwt en de volgende liquidaties raakt. Bij shorts werkt hetzelfde mechanisme omhoog, een zogeheten short squeeze. In een markt vol hefboom kan een relatief kleine aanleiding zo uitgroeien tot een uitzonderlijk grote dagbeweging.
Optimisten zien in de opbouw vooral brandstof voor een scherp herstel, zodra de verkoopdruk afneemt en shorts moeten dekken. Sceptici wijzen erop dat de markt zijn overtollige speculatie nog niet heeft uitgezweet. Van een duidelijke bodem is volgens die lezing pas sprake als de hefboom eerst flink is afgebouwd. Wie de actuele Bitcoin koers volgt, ziet dat die spanning zich voorlopig in een nerveus, beweeglijk koersverloop vertaalt.
Macro-omgeving biedt weinig steun
De timing maakt de situatie extra kwetsbaar. Hogere Amerikaanse inflatie heeft de verwachting van een renteverhoging door de Federal Reserve aangewakkerd, en Amerikaanse Bitcoin-ETF’s zagen de afgelopen dagen geld wegvloeien. Hogere rente maakt lenen duurder en trekt kapitaal weg uit risicovolle beleggingen. Dat drukt doorgaans op de vraag naar Bitcoin en vergroot de kans dat hefboomposities aan de longkant in de knel komen.
Tegelijk kan een meevallend macrocijfer of een omslag in de ETF-stromen precies de vonk zijn die een squeeze naar boven inzet. Welke kant het uitvalt, hangt vooral af van hoe de nieuwe hefboom verdeeld is tussen longs en shorts, en van de vraag of de rentevrees de komende weken verder oploopt of juist afzwakt.
